آجرچینی به معنای چینش آجر نما و آجرهای نسوز در الگوهای خاص و متناسب با کاربرد نما و همچنین سبک طراحی نما است. انتخاب الگوی آجرچینی مناسب و مطابق با نمای مورد نظر علاوه بر تضمین زیبایی نمای بنا، تأثیر مستقیمی بر استحکام و مقاومت دیوارها در برابر عوامل متعددی مانند تغییرات آب و هوایی، رطوبت و غیره دارد.
در این مطلب قصد داریم انواع الگوهای آجرچینی از سنتی تا مدرن را ارائه دهیم. توصیه میکنیم تا پایان این مطلب همراه ما باشید.
آنچه در این مقاله میخوانید :
عوامل تأثیرگذار بر انتخاب انواع آجرچینی
چرا آجرچینی نمای یک بنا با چینش آجر نما بنای دیگر فرق دارد؟ عوامل مهمی وجود دارند که بر انتخاب انواع آجرچینی تأثیر میگذارند، این عوامل کدامند؟ کاربرد نما، زیبایی ظاهری نما و سبک طراحی آن مهمترین عواملی هستند که بر انتخاب الگوی آجر چینی تأثیر میگذارند.
روش آجر چینی
انواع آجرچینی
انواع آجرچینی کدامند و تفاوتهایشان چیست؟ انواع آجرچینی به دو دسته کلی زیر تقسیم میشوند:
· الگوهای آجرچینی سنتی
· الگوهای آجرچینی مدرن
مهمترین تفاوت این دو نوع به تجهیزات و روشهای مربوط به چینش آجرها و همچنین نوع ملات مورد استفاده در هر کدام آنها مربوط میشود. در الگوهای سنتی از ملات هایی متشکل از سیمان، پودر سنگ و مصالح دیگر استفاده میکنند. در حالی که در الگوهای مدرن معمولاً ملات به کار نمیرود.

الگوی آجرچینی
آجر چینی سنتی
انواع الگوهای آجر چینی سنتی به شرح زیر هستند:
آجرچینی سنتی به سبک مشبک جناغی
نحوه چینش آجرها در این شیوه به شکل جناغ است. منظور از آجرچینی به شیوه مشبک جناغی چیست؟ زاویه آجرها ۹۰ درجه است و به عبارت دیگر چینش آنها به صورت عمود بر یکدیگر است. زاویه قرارگیری آجرها نسبت به زمین نیز باید ۴۵ درجه باشد. به عبارت سادهتر نحوه چینش آجرها نسبت به زمین، به صورت عمود بر قطر دیوار خواهد بود.
مزایا: جلوهای زیبا، زیگزاگی و خاص که بیشتر مختص دیوارهای باربر است.
روش رگچینی
این نوع آجرچینی سنتی رایجترین و سادهترین سبک است که مهمترین مشخصه آن قرارگیری آجرها در خطوطی متوالی و صاف است. روش رگچینی را میتوان به انواع زیر دستهبندی کرد:
راسته: در این نوع چینش، نمایی که از آجر به چشم میخورد درازای آجر است. در این نوع آجر چینی توالی آجرها به صورت متناوب است.
کله: صرفاً کله آجر در نمای ساختمان به چشم میخورد. البته میتوان چینش آجرها را در سبک کله به صورت عمودی یا افقی انجام داد. سایر قسمتهای آجر، البته به جزء کله آجرها، به چشم نمیخورند و در واقع حالت مخفی دارند.
لابند مرتب: این سبک از آجرچینی ترکیبی از دو سبک بالا است: یعنی کله و راسته. به عبارت دیگر هر کدام از آجرها را یک در میان به دو سبک بالا کار میکنند: یکی راسته، یکی کله. در این نوع آجرچینی الگوی معینی برای قرارگیری آجرها تعریف میشود.
از مهمترین مزایای آجرچینی لابند مرتب میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
· کم کردن میزان ارتعاشات و همچنین ریزش در نما
· تقویت استحکام و مقاومت نمای ساختمان
· عایق صدا و حرارت
لاریز: نحوه چینش آجرها به صورت پلهای است. در این نوع آجرچینی باید از آجرهایی که ابعاد یکسان دارند استفاده کرد. همان طور که گفته شد نحوه چینش آجر به صورت پلهای یعنی رج بالاتر نسب به ردیف پایین بهگونهای چیده میشود که شیب پلهای ایجاد شود.
نیما نیم: در این نوع آجرچینی باید از آجرهایی به شکل مستطیل با ابعاد یکسان استفاده کرد. نحوه کار به این صورت است که ابتدا آجرها همگی به صورت راسته در رجهای متوالی و به ترتیب چیده میشوند. نحوه قرارگیری هر ردیف با رج بعدی به صورت موازی است. محل قرارگیری بندکشیهای مربوط به رگ عمودی بالای هر کدام از آجرها درست در وسط آجرهایی است که در رگ عمودی پایین به کار میروند.
مزایای این نوع آجرچینی عبارتاند از:
· قابلیت اجرای آن بسیار ساده است.
· ایجاد هماهنگی با سایر اجزای سازه
آجرچینی سنتی به روش بادبزنی
در آجرچینی سنتی به روش بادبزنی ابتدا نمای ساختمان را به اشکالی از مربعهای کوچک تقسیم میکنند. به عبارت دیگر نمای ساختمان به صورت صفحه شطرنج دیده میشود که در داخل هر مربع آجرها به صورت دوتایی، سهتایی یا چهارتایی و به صورت عمودی و افقی چیده میشوند.
مزایا
· ایجاد طرحهای متنوع از طریق تغییر جهتگیری آجرها یا از طریق ترکیب آجرهایی با رنگهای مختلف
· ایجاد حجم به نمای ساختمان
· به دلیل قرارگیری آجرها به صورت متقارن و تنگاتنگ، مقاومت نمای ساختمان افزایش پیدا میکند.
آجر چینی سنتی به روش آبشاری
منظور از آجر چینی به سبک آبشاری این است که قرارگیری آجرها در اشکال نامنظم است. درست است که نحوه چیدمان آجرها در اشکال نامنظم انجام میشود، اما در نهایت این آجرها مانند یک شکل هندسی منظم به چشم میخورند.
مزایا
· ایجاد طرحهای خلاقانه و مدرن
آجرچینی سنتی به روش گل اندازی
در منارههای مساجد معمولاً این نوع آجر چینی را با آجر سنتی پیاده میکنند. در این روش معمولاً آجرها را به گونه در کنار هم میچینند که به شکل لوزی یا اشکال گل مانند و معمولاً به صورت برجسته به چشم بخورند.
مزایا
· رفع یکنواختی نمای ساختمان
· بهبود استحکام و مقاومت آجرها
· بهبود توزیع بارهای سقف
· بهبود میزان نیروهای فشاری که به ستونها انتقال مییابند.
· بهینهسازی سازهها
- انواع آجر چینی
آجرچینی سنتی به روش هشت و گیر
ابتدا اجازه بدهید معنی هشت و گیر را توضیح دهیم.
هشت: برجسته
گیر: فرو رفته
در این نوع چینش یک نمای سایهروشن به چشم میخورد؛ زیرا آجرها را به دو صورت برجسته و فرو رفته میچینند.
مزایا:
· ایجاد طرحهای هندسی زیبا با تولید نمایی با سایههای روشن و تاریک
انواع آجرکاری مدرن
آجرچینی مدرن روش فخر و مدین (مشبک سنتی)
به این شیوه مشبک سنتی نیز میگویند. باز هم اجازه بدهید به معنای دو اصطلاح فخر و مدین بپردازیم.
مدین: فرورفته و حفره
فخر: گل پخته
در واقع این دو اصطلاح در کنار هم به چیزی گفته میشود که بخشی از آن با گل پخته و بخش دیگرش با روزنههای کوچک تشکیل شود. در آجر چینی نیز به دیواری اطلاق میشود که دارای روزنه است و به صورت مشبک دیده میشود. روش کار به این صورت است که آجرها با فاصله از یکدیگر قرار میگیرند تا در سطح دیوار حفرههایی را ایجاد کنند.
مزایا:
· عبور نور فیلتر شده و قابلیت نورپردازی
· برقراری ارتباط راحتتر بین افرادی که در دو طرف دیوار قرار دارند.
· مقاومت بالا در برابر نیروهای جانبی
معایب آجرچینی مدرن روش فخر و مدین
· هزینه بالا
· مصرف ملات بیشتر به دلیل داشتن طرحهای پیچیده

نمونه آجرچینی
آجرچینی مدرن به روش حصیری
نحوه چینش آجرها به صورت مورب است که با زاویه ۴۵ درجه در کنار یکدیگر قرار میگیرند. در نهایت نیز به شکل یک سبد حصیری به چشم میخورند.
مزایا
· زیبایی خاص، مدرن و دکوراتیو
· استحکام بالا و مقاومت منحصر به فرد
· تنوع بالا با استفاده از آجرهایی با رنگهای مختلف
معایب آجرچینی حصیری
· هزینه بالا نسبت به سایر انواع آجرچینی
· نیاز به دقت بالا به دلیل پیچیدگی زیاد
نکات مهم در اجرای آجر چینی
نکات مهمی که در چینش آجرها به سبکهای ذکر شده در این مقاله باید به آنها توجه نمایید عبارتاند از:
· استفاده از آجر نما مرغوب و با کیفیت
· تهیه ملات با کیفیت
· رعایت نمودن ضخامت مناسب برای ملات کاری
· توجه به تراز بودن دیوار
· پیاده کردن اصول بندکشی صحیح
· تمیز کردن نهایی دیوار












